Voeding kan invloed hebben op hoe je je voelt met Multiple Sclerose (MS), een chronische aandoening van het zenuwstelsel. Misschien volg je al het Wahls Protocol en vraag je je af of een ketogeen dieet niet nóg meer kan opleveren.
In dit artikel leg ik je uit wat de overeenkomsten en verschillen zijn tussen deze twee aanpakken, waarom sommige mensen overstappen naar keto – en waar je op moet letten als je dat overweegt.
Even terug naar de basis: wat is MS?
MS is een auto-immuunziekte waarbij het immuunsysteem de myeline aantast – de beschermende laag rondom de zenuwen in je hersenen en ruggenmerg. Dat zorgt voor ‘kortsluiting’ in de communicatie tussen hersenen en lichaam. De klachten lopen uiteen: van vermoeidheid en spierzwakte tot cognitieve achteruitgang en visuele problemen.
Hoewel er (nog) geen genezing is voor MS, kun je veel doen om de ziekteactiviteit en klachten te beïnvloeden. Voeding is één van de factoren waar je zelf invloed op hebt – en juist dat maakt het interessant om goed te kijken welk dieet het beste bij jou past.
Het Wahls Protocol: veel groenten, minder ontsteking
Dr. Terry Wahls ontwikkelde dit voedingsprotocol vanuit haar eigen ervaring met progressieve MS. Centraal staat het ondersteunen van mitochondriën (je cel-energiecentrales) en het verminderen van ontstekingen.
De kernpunten van het Wahls Protocol:
- Minstens 900 gram groenten per dag (bladgroen, zwavelrijk en kleurrijk).
- Matige hoeveelheden dierlijke eiwitten (vis, vlees, eieren).
- Gezonde vetten (zoals omega-3, avocado, olijfolie).
- Geen gluten, zuivel of nachtschades, vanwege hun mogelijke rol bij ontstekingen.
Het is geen koolhydraatarm dieet. Fruit, wortels en knollen zijn gewoon toegestaan – zolang ze onbewerkt en voedzaam zijn.
Lees hier meer over het Wahls Protocol
Het ketogeen dieet: energie uit vetten en ketonen
Het ketodieet gaat een flinke stap verder in de beperking van koolhydraten. Het doel is om je lichaam over te laten schakelen op vetverbranding, waarbij het ketonen aanmaakt als alternatieve energiebron. Ketonen kunnen een rustiger, stabieler soort brandstof zijn voor de hersenen dan glucose – en kunnen ontstekingsremmend werken.
De basis van het ketodieet:
- Max. 25 gram netto koolhydraten per dag (laag dus!).
- Veel gezonde vetten (70-80% van je energie-inname).
- Matige eiwitinname (op maat, afgestemd op jou).
- Geen bewerkte voeding, granen, suiker, soja of zaadolie.
Groenten blijven belangrijk, maar in kleinere hoeveelheden dan bij Wahls, omdat je binnen die strakke koolhydraatlimiet moet blijven. Fruit is beperkt tot heel kleine hoeveelheden bessen.
Wat zijn de grootste verschillen?
| Aspect | Wahls Protocol | Ketogeen dieet |
|---|---|---|
| Doel | Celvoeding & ontstekingsremming | Ketose, celvoeding & ontstekingsremming |
| Koolhydraten | Relatief hoog | Zeer laag (<25 g netto) |
| Vetverbranding | Niet het doel | Hoofddoel |
| Macronutriënten | Geen vaste verhouding | Hoog vet, gemiddeld eiwit |
| Groenten | Min. 900 gram per dag | Niet-zetmeelrijk, beperkt |
| Fruit | Matig, vooral bessen | Heel beperkt |
| Zuivel | Vaak afgeraden | Toegestaan indien goed verdragen |
| Nachtschades | Vaak uitgesloten | Niet standaard, afhankelijk van gevoeligheid |
Overstappen van Wahls naar keto: wanneer en waarom?
Voor sommige mensen met MS biedt het ketogeen dieet nét dat extra zetje: meer energie, minder hersenmist, minder schommelingen. Dat komt vooral doordat ketonen voor het brein een schonere en efficiëntere brandstof zijn dan glucose.
Maar die overgang vraagt aanpassing, en vaak ook geduld. Hier een paar dingen waar je op moet letten:
1. Ketose als doel
Waar je bij Wahls veel groenten eet (en dus meer koolhydraten binnenkrijgt), zul je bij keto echt moeten mikken op ketose. Dat vraagt een scherpe beperking van je koolhydraten, en bewuste keuzes in groenten en vetten.
2. Vasten komt vanzelf
Veel mensen merken dat ze op keto minder vaak willen eten. Dat kan zich ontwikkelen tot intermittent fasting, bijvoorbeeld een eetraam van 8 uur per dag. Geen verplichting, wél een natuurlijk gevolg van stabielere energie.
3. Suppletie op maat
Zowel bij Wahls als bij keto is suppletie soms nodig – denk aan magnesium, B-vitamines, CoQ10 of L-carnitine. Laat je begeleiden bij het aanvullen, vooral als je MS hebt. Niet alles werkt voor iedereen, advies van een goede orthomoleculair therapeut is dan fijn.
4. Wees lief voor je lijf
De overgang naar ketose kan tijdelijk wat bijwerkingen geven: hoofdpijn, vermoeidheid, lichte duizeligheid (de bekende “keto-griep”). Geef je lichaam de tijd om zich aan te passen. Veel water drinken en voldoende zout binnenkrijgen helpt enorm.
Bij MS kan een te snelle overstap extra vermoeidheid of neurologische klachten uitlokken. Daarom is een zorgvuldig opgebouwde aanpak essentieel.
Wanneer is begeleiding nodig?
Als je MS hebt, raad ik sterk aan om de overstap naar keto niet alleen te maken en om eerst te overleggen met de behandelend arts. Elk lichaam is anders – en bij een complexe aandoening als MS wil je dat je voeding je écht ondersteunt. Een ervaren ketogeen therapeut kijkt met je mee, bewaakt je voortgang en helpt bij het finetunen.
Is keto dan altijd beter dan Wahls?
Niet per se. Beide benaderingen hebben hun waarde. Maar als je al goed reageert op het Wahls Protocol en benieuwd bent naar de extra voordelen van ketose – dan kan het lonen om de overstap te verkennen. Mits goed begeleid en afgestemd op jouw situatie.
Een mooie vergelijking van verschillende diëten bij MS mét bronnen vind je hier
Starten met keto met MS
Overweeg je de overstap van Wahls naar keto en wil je dat zorgvuldig aanpakken?
Bij een aandoening als MS is het belangrijk om niet alleen naar macronutriënten te kijken, maar naar het totaalplaatje: energie, medicatie, belastbaarheid en herstel.
In een adviesgesprek onderzoeken we of een ketogene aanpak in jouw situatie passend is — en zo ja, hoe je dit veilig en gefaseerd kunt inzetten, in overleg met je behandelend arts.
De informatie op deze website en bijbehorende social media kanalen is geen vervanging voor medisch advies. Raadpleeg altijd eerst je arts bij een overstap naar een ketogene leefstijl, zeker bij bestaande medische aandoeningen.